De Mann, deen d'Bank gesprengt huet
E Bedréier, e geheime System, eng aussergewéinlech Woch an e Music-Hall-Lidd, dat se all iwwerlieft huet.

De Charles Wells huet 1891 zu Monte Carlo e puermol d'Bank gesprengt, mat enger Glécksserie an engem System, deen hien ni erkläert huet. D'Lidd, dat 1892 iwwer hie geschriwwe gouf, huet „d'Bank sprengen“ zu enger Redewendung gemaach. Dee Wanter huet hien en Deel vum Geld erëm verluer, a fir Bedruch souz hie jorelaang am Prisong.
Wien hie war
De Charles Deville Wells (1841–1922) war Ingenieur an e Seriebedréier, dee bei Investisseure Geld fir Erfindunge gesammelt huet, déi et net gouf. Am Juli 1891 ass hie mat £4.000 vun esou Geld zu Monte Carlo ukomm. Bannent fënnef Deeg huet hien e puermol d'Bank gesprengt – dat heescht, d'Bargeldreserv vun engem Dësch opgebraucht – an ass no sengen eegene Wierder mat ongeféier £40.000 fortgaangen, haut e puer Millioune Pond.

Wat hie wierklech gemaach huet
A Daily Telegraph report of 9 November 1891, reproduced by biographer Robin Quinn, described substantial winnings and Wells’ confidence in a private system. It also described his play at trente-et-quarante, a card game. Applying roulette’s house edgeMathematikHausvirdeelDen Undeel vun all Mise, deen de Casino am Duerchschnëtt behält: 2,70% bei der europäescher Roulette.Alles liesen → to his entire reported campaign would therefore be wrong.
A report of a win cannot, by itself, establish a repeatable advantage. Nor can a later loss prove exactly how an earlier win happened. To evaluate a gambling method, you need the actual rules, stakes, selection method and full record, including unsuccessful attempts.
D'Lidd
Fred Gilbert’s song became closely associated with Wells through Charles Coborn’s performances. Dating needs care: Quinn gives late 1891 for publication and a probable February 1892 first performance, while the IMSLP catalogue lists 1892. That disagreement is a reason to distinguish publication from performance, rather than present one unexplained year as settled.
The song helped preserve the story, but it is not a ledger of Wells’ bets or a source for the probabilityMathematikWarscheinlechkeetD'Chance vun engem Resultat, vun 0 bis 1 oder vun 0% bis 100%. Eng Zuel: 1/37 = 2,70%.Alles liesen → of his results.
Den zweete Besuch an duerno
De Wells koum deen Hierscht zréck an huet nach eng Kéier gewonnen, an huet dunn op engem Besuch am Wanter 1891–92 en Deel vum Geld verluer. Mat Geld vun Investisseuren huet hie vill fir eng Luxusyacht, d'Palais Royale, ausginn; si ass ni zu Monte Carlo ukomm. Enn 1892 huet déi franséisch Police hien zu Le Havre festgeholl, an am Mäerz 1893 huet e Londoner Geriicht him aacht Joer Zuchthaus fir Bedruch ginn. 1899 koum hie fräi, krut 1906 fir en anere Bedruch nach dräi Joer, an ëm 1911 huet hien zu Paräis eng gefälscht Bank bedriwwen, déi 1% den Dag versprach huet, wat hien an e franséische Prisong bruecht huet. Hien ass 1922 zu London gestuerwen. De Casino, deen 1891 £40.000 ausbezuelt hat a méi wéi dat a Publicitéit zréckkritt huet, huet un him ganz gutt verdéngt.
Gebuer an der Grofschaft Hertfordshire.
Patenter a bedréieresch Investitiounsprojeten.
Monte Carlo: sprengt e puermol d'Bank; gewënnt ≈ £40.000.
Kënnt zréck; gewënnt nach eng Kéier.
Verléiert en Deel erëm. D'Lidd, 1892. Eng Yacht, déi ni a Richtung Monaco ausleeft.
Firwat d'Geschicht wichteg ass
A memorable winner is not a test of a betting system. On a fair independent roulette game with negative-expectation bets, changing stakes according to past outcomes does not remove the house edge. But that general principle does not identify every bet Wells made or prove a precise probability for his reported winnings.
Read the story for what it reveals about publicity, confidence and evidence. Keep the mathematical model separate from historical details that the surviving records do not settle.
Froen
Um Dësch gëtt et keng Beweiser dofir. Seng Bedruchsaffäre waren anzwousch.
Je no Berechnung e puer Millioune Pond.
All Dësch hat eng Bargeldreserv; wa se eidel war, gouf um Dësch eng Paus gemaach a méi Geld geholl. Dem Casino ass d'Geld ni ausgaangen.
E bësse Humor

De Casino huet eng Woch verluer an e Joerhonnert Reklamm kaaft.
Quellen
- Quinn, R. The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo.
- Old Bailey Proceedings Online. Trial of Charles Wells, March 1893 (t18930306-349).
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.